برساخت هویت زنانه مقاومت در رسانه‌های اجتماعی: تحلیل روایت‌های اینستاگرامی بخشی از زنان تهرانی طی جنگ رمضان (اسفند 1404)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار، گروه ارتباطات و رسانه، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2 کارشناسی ارشد رشته توسعه و تبلیغ فرهنگ دینی، دانشکده مطالعات اسلامی، دانشگاه معارف اسلامی، شهر قم/ ایران
10.22034/jcsc.2026.2098309.2978
چکیده
پژوهش حاضر با رویکردی میان‌رشته‌ای، فرایند برساخت هویت زنانه مقاومت در روایت‌های اینستاگرامی بخشی از زنان تهرانی طی جنگ رمضان (اسفند 1404) را بررسی کرد. پژوهش با پارادایم تفسیری، رویکرد کیفی و تحلیل روایت تماتیک انجام شد. پس از بررسی 120 پست از 40 صفحه عمومیِ بخشی از زنان تهرانی فعال در اینستاگرام، یک روایت از هر صفحه به‌عنوان واحد تحلیل انتخاب شد. یافته‌ها پنج مضمون اصلی را نشان داد: فقدان و گسست جهان زیسته؛ عاملیت و کنشگری زنانه؛ بقا، حافظه جمعی و بازاندیشی هویتی؛ همبستگی و تاب‌آوری جمعی؛ و بازسازی خویشتن و مقاومت مبتنی بر ارزش‌ها. زنان از طریق روایت رنج، مراقبت، معناسازی، حفظ حافظه جمعی، مشارکت اجتماعی و تعهد ارزشی، هویت مقاوم را برساختند. همچنین، مراقبت، تاب‌آوری و عاملیت از مقاومت متمایز شدند و تنها کنش‌های دارای معنای مقاومتی و شواهد روایی، در چارچوب مقاومت روزمره تفسیر شدند. این پژوهش با تلفیق هویت روایی، عاملیت زنانه و مقاومت روزمره، پیوند روایت دیجیتال، هویت و مقاومت را تبیین و به ادبیات رسانه، مطالعات زنان و جنگ در ایران می‌افزاید.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 30 شهریور 1405