الگوی مفهومی سیاست‌گذاری تاب‌آور در حوزه میراث فرهنگی ناملموس

در پرتو دگرگونی‌های پیچیده و شتاب‌ناک در سپهر فرهنگی و اجتماعی عصر معاصر، بازاندیشی در سازوکارهای سیاست‌گذاری میراث فرهنگی ناملموس، ضرورتی گریزناپذیر می‌نماید. از اینرو پژوهش حاضر، در پاسخ به پرسش محوری «سیاست‌گذاری تاب‌آور در حوزه‌ی میراث فرهنگی ناملموس، بر پایه‌ی مدل GALLDS، چه مؤلفه‌هایی را ایجاب می‌کند؟»، با رویکردی کیفی-مفهومی و بر پایه‌ی روش تحلیل مضمون استقرایی سامان یافته است. بطوریکه داده‌های تحقیق از طریق مرور نظام‌مند ۴۳ منبع شامل مقالات علمی‌پژوهشی، اسناد بین‌المللی و مطالعات موردی گردآوری شده و با بهره‌گیری از نرم‌افزار MAXQDA در سه مرحله‌ی کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل گردید. برآیند این تحلیل، استخراج سه لایه‌ی مفهومی، راهبردی و پیامدی بود که هر یک ناظر بر ساحتی از سیاست‌گذاری تاب‌آور در بستر میراث ناملموس می‌باشد. چنانکه در لایه‌ی مفهومی، مضامینی همچون میراث زنده، حافظه جمعی پویا و تعامل میان‌نسلی، بستر نظری درک سیال از پویایی فرهنگی را ترسیم می‌نمایند. در لایه‌ی راهبردی، سیاست‌گذاری چندسطحی، نقش‌آفرینی نهادهای واسط و بازتوزیع قدرت فرهنگی، به‌مثابه سازوکارهای تحقق سیاست‌های زمینه‌محور شناسایی شدند. همچنین در لایه‌ی پیامدی، مفاهیمی نظیر تاب‌آوری اجتماعی، بازتوان‌سازی فرهنگی و بازسازی اعتماد نهادی، کارکردهای چندلایه سیاست‌گذاری مشارکت‌پذیر را نمایان می‌سازند. بدینسان این یافته‌ها، چارچوبی منسجم، چندسطحی و زمینه‌گرایانه را بر پایه‌ی حافظه فرهنگی، ظرفیت‌های محلی و معماری نهادی انعطاف‌پذیر پیشنهاد می‌کنند تا بستری در جهت ارتقای حکمرانی فرهنگی، تاب‌آوری اجتماعی و توسعه مشارکتی فراهم آید.