سناریوهای آینده ارتباطات میان‌فردی در فراجهان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
محمد مهدی مولایی 1
سعیده سنائی‌فر 2
1 استادیار، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبائی
2 کارشناسی ارشد روزنامه‌نگاری، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبائی
10.22034/jcsc.2024.718419
چکیده
ارتباطات میان‌فردی عضوی جدانشدنی از زندگی انسان است که به دلیل پیشرفت تکنولوژی بهره‌مندی از آن فقط به شکل‌های سنتی محدود نیست. در این مقاله آینده ارتباطات میان‌فردی در متاورس (فراجهان) را مورد توجه قرار داده‌ایم. متاورس به عنوان یکی از مفاهیم نوظهور در حوزه ارتباطات میان‌فردی، توجه بسیاری را به خود جلب کرده است. در متاورس افراد دارای توانایی تعامل با سایر کاربران با استفاده از آواتارها، توانایی میزبانی و شرکت در رویدادها و غیره هستند. از این رو هدف این پژوهش، بررسی سناریوهای آینده ارتباطات میان‌فردی در متاورس است. با استفاده از روش‌های آینده‌پژوهی چهار سناریوی متفاوت برای آینده متاورس مشخص شد. سپس فاکتورهای مهم ارتباطات میان‌فردی مانند ارتباط کلامی، ارتباط غیرکلامی، اثربخشی، ادراک و عواطف در سناریوهای چهارگانه مورد توجه قرار گرفت. با بهره‌گیری از نظریه‌های حوزه ارتباطات میان‌فردی مانند نظریه کاستن عدم اطمینان، نظریه نفوذ اجتماعی، نظریه مدیریت محرمانگی و غیره، چهار آینده متفاوت برای ارتباطات میان‌فردی در متاورس تحلیل شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

  • باستانی، قادر (1386). اصول و تکنیک‌های برقراری ارتباط مؤثر با دیگران. چاپ دوم. تهران، ایران: انتشارات ققنوس
  • حاجیانی، ابراهیم و قصاع، محمود (1392). آینده و سناریونگاری؛ طبقه‌بندی روش‌ها و دسته‌بندی سناریوها. فصلنامه راهبرد اجتماعی فرهنگی، سال دوم، شماره هشتم.
  • حیدری، امیرهوشنگ (1393). مبانی و مفاهیم آینده‌پژوهی. فصلنامه علمی-ترویجی ترویج علم؛ سال پنجم، شماره هفتم.
  • خال، محبوبه (1394). بررسی تطبیقی نقش ارتباطات میان‌فردی و سازمانی در میان مدیران و کارکنان سازمان بهشت‌زهرا (س) و تأثیر آن در کسب رضایت شغلی آن‌ها. کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی. تهران
  • دی تور، جیمز (۱۳۷۸). آینده‌پژوهی به‌عنوان دانشی کاربردی. رهیافت. شماره ۲۰
  • ساروخانی، باقر (1383). روش‌های تحقیق در علوم اجتماعی (جلد اول): اصول و مبانی (چاپ نهم). تهران، ایران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی
  • شلدون، پاویسا. (۱۳۹۶). رسانه‌های اجتماعی اصول و کاربردها. ترجمه حسین حسنی. تهران، ایران: ثانیه
  • فرهنگی، علی‌اکبر (1374). ارتباط انسانی. جلد اول. چاپ هفدهم. تهران. ایران: انتشارات رسا
  • فرهنگی، علی‌اکبر (1374). ارتباط انسانی. جلد دوم. چاپ هفدهم. تهران. ایران: انتشارات رسا
  • کورنیش، ا (2004). برون‌یابی آینده. مترجم سیاوش ملکی‌فر. تهران، ایران: نماد – نیما
  • کوثری، مسعود و مولایی، محمدمهدی (1397). پویش محیط محتوای فضای مجازی در افق ایران ۱۴۰۴. فصلنامه مطالعات فرهنگی و ارتباطات، دوره 14، شماره 52. https://dorl.net/dor/20.1001.1.20085575.1397.14.52.4.6
  • محسنیان راد، مهدی. (۱۳۶۹). ارتباط‌شناسی. تهران. ایران: سروش
  • محسنیان راد، مهدی. (۱۳۹۱). ارتباطات انسانی. تهران. ایران: سمت
  • معین، محمد (1364). فرهنگ فارسی معین. تهران، ایران: انتشارات امیرکبیر
  • مولایی، محمدمهدی، طالبیان، حامد و عابدی، حمید. (1396). سناریوهای مسائل فضای مجازی ایران در سال ۱۳۹۵. مطالعات رسانه‌های نوین. سال سوم، شماره 9.
  • عمید، حسن (1330). فرهنگ فارسی عمید. تهران، ایران: انتشارات امیرکبیر
  • وود، جولیا (1379). ارتباطات میان‌فردی روانشناسی تعامل اجتماعی. ترجمه مهرداد فیروزبخت. تهران، ایران: مهتاب
  •  

 

  • Amid, Hassan (1951). Amid’s Persian Dictionary. Tehran, Iran: Amirkabir Publications. (In Persian)
  • Bastani, Qader (2007). Principles and Techniques of Effective Communication with Others. Second Edition. Tehran, Iran: Ghoghnoos Publishing. (In Persian)
  • Beck, A., Bennet, P., & Wall, P. (2002). Communication Studies: The Essential Introduction. London: Rutledge.
  • Bell, W. (1997). History, purposes, and knowledge. Foundations of futures studies, vol. 1. New Brunswick and London: Transaction Publishers.
  • Bell, W. (1997). Values, objectivity, and the good society. Foundations of futures studies, vol. 2. New Brunswick and London: Transaction Publishers.
  • Cornish, E (2004). Future Extrapolation. Translated by Siavash Malekifar. Tehran, Iran: Nima – Nemad. (In Persian)
  • Dani, I., & Azhar, A. A. (2022). Interpersonal Communication With The Deaf In The Metaverse Age. Muharrik: Jurnal Dakwah dan Sosial, 5(02), 285-291.
  • Dani, I., & Azhar, A. A. (2022). Interpersonal Communication With The Deaf In The Metaverse Age. Muharrik: Jurnal Dakwah dan Sosial, 5(02), 285-291.
  • Dator, Jim (1999). Futurology as an Applied Science. Approach. Issue 20. (In Persian)
  • Farhangi, Ali Akbar (1995). Human Communication. Volume One. Seventeenth Edition. Tehran, Iran: Rasa Publications. (In Persian)
  • Farhangi, Ali Akbar (1995). Human Communication. Volume Two. Seventeenth Edition. Tehran, Iran: Rasa Publications. (In Persian)
  • Hajiani, Ebrahim and Ghasa, Mahmoud (2013). The Future and Scenario Writing; Classification of Methods and Categorization of Scenarios. Social and Cultural Strategy Quarterly, Second Year, Issue Eight. (In Persian)
  • Heidari, Amir Houshang (2014). Foundations and Concepts of Futurology. Scientific-Promotional Quarterly of Science Promotion; Fifth Year, Issue Seven. (In Persian)
  • Khal, Mahboubeh (2015). A Comparative Study of the Role of Interpersonal and Organizational Communications Among Managers and Employees of Behesht Zahra Organization (S) and Its Impact on Their Job Satisfaction. Master’s Degree. Islamic Azad University, Central Tehran Branch. Tehran. (In Persian)
  • Hosseini, S. H. , Nosraty, N. and Tomraee, S. (2025). Children, Healthy Lifestyle and Media Literacy. Journal of Cyberspace Studies, 9(1), 1-23. doi: 10.22059/jcss.2024.387609.1120
  • Kowsari, Masoud and Mowlaei, Mohammad Mahdi (2018). Scanning the Content Environment of Cyberspace on the Horizon of Iran 1404. Cultural Studies and Communication Quarterly, Volume 14, Issue 52. [https://dorl.net/dor/20.1001.1.20085575.1397.14.52.4.6] (In Persian)
  • Moein, Mohammad (1985). Moein’s Persian Dictionary. Tehran, Iran: Amirkabir Publications. (In Persian)
  • Mohsenian Rad, Mehdi (1990). Communication Studies. Tehran, Iran: Soroush. (In Persian)
  • Mohsenian Rad, Mehdi (2012). Human Communications. Tehran, Iran: Samt. (In Persian)
  • Mowlaei, Mohammad Mahdi, Talebian, Hamed, and Abedi, Hamid (2017). Scenarios of Issues of Iran’s Cyberspace in 1395. Studies of New Media. Third Year, Issue 9. (In Persian)
  • Mystakidis, Stylianos (2022) Metaverse, Encyclopedia 2022, 2, 486–497.
  • Sakhaei, S., Soroori Sarabi, A., & Alinouri, S. (2024). Teaching IT Use to Elderly: A Media Literacy Solution. Journal of Cyberspace Studies, 8(2)
  • Saroukhani, Bagher (2004). Research Methods in Social Sciences (Volume One): Principles and Foundations (Ninth Edition). Tehran, Iran: Institute for Humanities and Cultural Studies. (In Persian)
  • Sheldon, Pavisa (2017). Social Media Principles and Applications. Translated by Hossein Hassani. Tehran, Iran: Saniyeh. (In Persian)
  • Soroori Sarabi, A., Zamani, M., Ranjbar, S. (2023). Innovation – But with Risk: The Strategic Role of IT in Business Risk Management. Journal of Cyberspace Studies, 7 (2)
  • Voros J. (2003). A Generic Foresight Process Framework, foresight 5,3
  • Winterhalter, C. (2023). Metaverse and Its Communication. The Future is Here. True or False? In I. EditorLastName (Ed.), Fashion Communication in the Digital Age (pp. 37–48).
  • Wood, Julia (2000). Interpersonal Communication Psychology of Social Interaction. Translated by Mehrdad Firouzbakht. Tehran, Iran: Mahtab. (In Persian)
  • Ziying, Song (2022). Interpersonal Communication Research in Metaverse: Taking Si-Fi Films as Examples. 8th International Conference on Humanities and Social Science Research.
مطالعات فرهنگی و ارتباطات
دوره 20، شماره 77
زمستان 1403
صفحه 67-90