تحلیل علم سنجی مقاله‏ های مصرف کالاهای فرهنگی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت اطلاعات و دانش، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران و کارشناس ارشد کتابخانه مرکزی دانشگاه شاهد، (نویسنده مسئول)
2 دانشیار علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران
3 استادیار علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران،
چکیده
چکیده
هدف این پژوهش مطالعه علم‌سنجی مقاله‌های مصرف کالاهای فرهنگی است.این پژوهش از نوع کاربردی و با روش توصیفی-تحلیلی و علم‌سنجی انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش شامل (556 عنوان) مقاله‌ علمی نمایه‌شده در پایگاه استنادی کلریویت آنالیتیک از سال 1986-2018 است. ابزار تجزیه و تحلیل اطلاعات نرم‏افزارهایHisCite, VOSwiever, و اکسل است. یافته‌ها نشان داد که روند انتشار مقاله‌ها با کمی نوسان در سال‌های مختلف صعودی بوده و بیشترین استنادها به مقاله-های قدیمی صورت گرفته و بیشترین موضوع‌های مقاله‌ها به ترتیب در حوزه‏های موضوعی تجارت، اقتصاد، جامعه‏شناسی، انسان‎‏شناسی، مطالعات فرهنگی، اکولوژی، علوم اجتماعی و علوم زیستی است. همچنین یافته‌ها نشان داد که کشورهای آمریکا، انگلیس، کانادا، ایتالیا و اسپانیا بیشترین تولید مقاله و استنادهای محلی و جهانی و دانشگاه‏های لندن، گلف، مکواری، لنکستر و سوری بیشترین تولید مقاله و بیشترین استناد محلی و جهانی را دریافت کرده‏اند و مجله‌ پژوهش مصرف‏کننده و اقتصاد فرهنگی بیشترین انتشار مقاله و استناد محلی و جهانی را دریافت کرده‌ و بیشتر مقاله‌ها در مجله‌های با ضریب تأثیر بالا (Q1) چاپ شده‌اند. علاوه بر این یافته‌ها نشان داد که همکاری استنادی نویسندگان کشورها و سازمان‌ها درکل کمتر است و شبکه هم‌خدادی کلیدواژه‌ها نیز پراکندگی بیشتری دارد.نتایج نشان داد که استنادهای محلی به مقاله‌ها و همکاری علمی نویسندگان در سط محلی بسیار پایین‌تر از از سطح جهانی است. لذا سیاستگذاران حوزه فرهنگی باید به تقویت همکاری‌های علمی در سطح محلی و بین‏المللی پرداخته و انگیزه‌های لازم برای افزایش همکاری‌های علمی را در بین نویسندگان، کشورها و سازمان‌ها ایجاد کنند.

کلیدواژه‌ها


  •  

    • باباخانی، لیلا. (1391). فعالیت­های فرهنگی. تهران: ساکو.
    • دانایی، نسرین. (1396). جامعه­شناسی فرهنگی (با تکیه‌بر فرهنگ جامعه ایران). تهران: ساکو.
    • بروجردی علوی، مهدخت، و بهروزخانیکی، حسن. (1394). «تحلیل محتوای پیام‌های فرهنگی سایت دانشگاه علامه طباطبائی». مطالعات رساله­های نوین، بهار، دوره 1، شماره 1، ص 161-194.
    • جنادله، علی و رهنما، مریم. (1397). «بازنمایی آسیب‌شناسانه رسانه‌های نوین در مطالعات خانواده (فراتحلیل مقالات چاپ شده در خصوص تأثیر رسانه‌های نوین بر خانواده». مطالعات رساله­های نوین، زمستان، دوره 4، شماره 16، ص 1-37.
    • خالقی، نرگس. (1386). «شاخص­های ارزیابی علم و فناوری». مطالعات ملی کتابداری و سازمان‌دهی اطلاعات، پاییز شماره 71.
    • رشیدپور، علی. (1388). «بررسی میزان مصرف کالاهای فرهنگی در بین دانش­آموزان شاهد استان لرستان». مدیریت فرهنگی، زمستان، دوره 3 شماره 6، ص، 55-74.
    • شادمانی علیشاه، رسول. (1396). نقش شبکه­های مجازی در استفاده از کالاهای فرهنگی در میان دانشجویان ارشد ارتباطات دانشگاه آزاد اسلامی. پایان‏نامه کارشناسی ارشد رشته علوم اجتماعی - علوم ارتباطات اجتماعی. دانشکده علوم ارتباطات و مطالعات رسانه دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی.
    • عصاره، فریده، حیدری، زارع فراشبندی، فیروزه و حاج زین‏العابدینی، محسن (1388). از کتاب‏سنجی تا وب‏سنجی: تحلیلی بر مبانی، دیدگاه‏ها، قواعد و شاخص‏ها با مقدمه عباس حری. تهران: کتابدار.
    • غفوری، پرویز. (1388). بررسی میزان مصرف محصولات فرهنگی در بین شهروندان تهرانی و تبریزی. تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.
    • قنبری باغستان، عباس، اختری زواره، مهرنوش و آل ابراهیم، نادر. (1397). «تحقیق و توسعه در حوزه ارتباطات سلامت: یک فراتحلیل از نوع علم­شناسی». فصلنامه انجمن مطالعات فرهنگی و ارتباطات، پاییز، دوره 14، شماره 52، ص 179-202.
    • کرمی، لیلا، پیرحقی، میترا و صبوری، علی­اکبر. (1394). شاخص­های مرسوم و جدید در علم­سنجی. نشاء علم، 6(1)، 6-13.
    • موسوی خمینی، روح­الله. (1370). صحیفه نور: مجموعه رهنمودهای حضرت امام خمینی (ره). تدوین سازمان مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی. جلد 15. تهران: سازمان مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی.
    • موسوی کاخکی، طاهره. (1391). فراتحلیل مطالعات انجام شده در باب جامعه‌شناسی مصرف کالاهای فرهنگی در ایران. پایان‏نامه کارشناسی ارشد رشته علوم اجتماعی - جامعه‌شناسی. دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی، مرکز پیام نور تهران.
    • میر، محسن، صالحی امیری، رضا، قیومی، عباسعلی، عزیزآبادی فراهانی، فاطمه. (1397). «ارائه الگوی مدیریت اطلاعات فرهنگی در سازمان‌ها و مراکز فرهنگی ایران». فصلنامه انجمن مطالعات فرهنگی و ارتباطات، تابستان، دوره 14، شماره 51، ص 175-200.
    • نظری، صفیه. (1395). بررسی میزان نوگرایی و مصرف کالاهای فرهنگی در بین جوانان (مورد مطالعه دانشجویان دانشگاه‌های شهر بندرعباس). پایان‏نامه کارشناسی ارشد رشته علوم اجتماعی - پژوهش علوم اجتماعی. دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه هرمزگان.
    • نیازی، محسن و شفائی­مقدم، الهام. (1394). «تبیین رابطه میزان نوگرایی و مصرف کالاهای فرهنگی مطالعه موردی دانش آموزان دختر مقطع متوسطه شهرستان کاشان در سال تحصیلی 1392- 1391». پژوهش­نامه زنان، تابستان، دوره 6، شماره 2، ص 171-188.
    • نوروزی چاکلی، عبدالرضا. (1390). آشنایی با علم­سنجی (مبانی، مفاهیم، روابط و ریشه­ها). تهران: مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه­ها (سمت)، مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی؛ دانشگاه شاهد.
    • هاشمیان­فر، علی، گنجی، محمد و چینی، نفیسه. (1390). «جامعه‌شناسی و مطالعات فرهنگی: تقابل، توافق یا تعامل با نگاهی به روابط این دو در ایران». فصلنامه انجمن مطالعات فرهنگی و ارتباطات، تابستان، دوره 7، شماره 23، ص 97-124.
    • یزدانی، کامران، نجات، سحرناز، رحیمی­موقر، آفرین، قالیچی، لیلا و خلیلی، ملاحت. (1393). علم­سنجی: مروری بر مفاهیم، کاربردها و شاخص­ها. مجله تخصصی اپیدمولوژی ایران، 10(4)، 78-88.

     

    • Assareh, F, Heydari, G, Zareh Farashbandi, F and Haj Zain El Abedini, M. (2008). “From bibliometrics to web-metrics: an analysis of the basics, perspectives, rules and indicators”. Introduction by Abbas Hari. Tehran: ketabdar. [In Persian]
    • Babakhani, Leila. (2011). “Cultural activities”. Tehran: Sako. [In Persian]
    • Boroojerdi Alavi, M and Behrouz Khaniki, H. (2015). “Content Analysis of the Cultural Messages on the Website of Allameh Tabataba'i University”. New media studies, 1(1). 161-194. [In Persian]
    • Danaei, Nasrin. (2016). “Cultural sociology (based on the culture of Iranian society)”. Tehran: Sako. [In Persian]
    • Diniz, S. C and Machado, F. (2011). "Analysis of the consumption of artistic-cultural goods and services in Brazil." Journal of Cultural Economics, 35(1),1-18.
    • Franceschet M. (2009). “A cluster analysis of scholar and journal bibliometric indicators”. Journal of the American Society forInformation Science and Technology. 60, 1950-1964.
    • Ghafouri, P. (2009). “Investigating the amount of consumption of cultural products among the citizens of Tehran and Tabrizi”. Tehran: Research Institute of Culture, Art and Communication. [In Persian]
    • Ghanbari Baghestan, A, Akhtari-Zavare, M and  Ale Ebrahim, N. (2018). “Research & Development in "Health Communication": A Meta-Analysis. Cultural Studies & Communication, 14(52), 179-202. [In Persian]
    • Hasitschka, W, Tschmuck, P and Zembylas, T. (2005). "Cultural Institutions Studies: Investigating the Transformation of Cultural Goods." The Journal of Arts Management Law and Society, 35(2), 147-158.
    • Hinze,S and Glänzel, W. (2013). “Scientometric indicators in use: An overview”. retrived from https://www.scientometrics-school.eu/images/2_1_13Hinze.pdf
    • Hood, W.W and Wilson, C.S. (2001). “The literature of bibliometrics, scientometrics and informetrics”. Scientometrics, 52(2), 291-314.
    • Inönü, E. (2003). "The influence of cultural factors on scientific production." Scientometrics, 56(1), 137–146.
    • Khaleghi, N. (2007). “A Glance at Evaluative Indexes in Science and Technology”. Librarianship and Information Organization Studies, 18(3), 91-106. [In Persian]
    • Janadleh , A and Rahnama, M. (2018). “The Pathological Representation of New Media in Family Studies (a Meta-Analysis of Articles Regarding the Effect of New Media on Family)”. New media studies, 4(16) 1-40. [In Persian]
    • Mir, Seyed Mohsen, Salehi amiri, Seyed reza, ghaiyoomi, Abasali, azizabadi farahany, Fatemeh. (2018). “Presentation of Cultural Information Management Model in Iran's Cultural Organizations and Centers”. Cultural Studies & Communication, 14(51), 175-200. [In Persian]
    • Mousavi Kakhaki, T. (2011). Meta-analysis of studies conducted on the sociology of consumption of cultural goods in Iran. Master's thesis in the field of social sciences - sociology. Faculty of Social and Economic Sciences, Payam Noor Center, Tehran. [In Persian]
    • Mousavi Khomeini, R. (1991). “Sahifa Noor: collection of instructions of Hazrat Imam Khomeini (RA)”. Compilation of the Organization of Cultural Documents of the Islamic Revolution. Volume 15. Tehran: Islamic Revolution Cultural Documents Organization. [In Persian]
    • Nazari, Safiyeh. (2015). “Investigating the level of modernization and consumption of cultural goods among young people (case study of Bandar Abbas universities students)”. Master's thesis in the field of social sciences - social science research. Hormozgan University Faculty of Literature and Humanities. [In Persian]
    • Niazy, M and Shafaii Moghadam, E. (2015). “Explicating the Relation between Modernism and Cultural Products Consumption: Case Study of Secondary-Grade Female Students in Kashan”. Women’s Studies, 6(12), 171-188. [In Persian]
    • Noruzi Chakoli, A. (2011). “Introduction to scientometrics (Foundations, concepts, relationships and Origins)”. Tehran: Studying and compiling humanities books of universities (Samt), Humanities Research and Development Center; Shahed University. [In Persian]
    • Rashidpour, A. (2009). “Investigation of the amount of consumption of cultural goods among Shahed students of Lorestan province”. Cultural Management, 3(6), 55-74. [In Persian]
    • Saboury, A.A, Karami, L and Pirhaghghi, M. (2015). “Conventional and New Indicators for Scientometric”. Science Cultivation, 6(1), 6-17. [In Persian]
    • Sedighi, B. (2011). “Sociology and Cultural Studies: Confronting, Consent, or Interaction (With a Glance to their Relationship in Iran)”. Cultural Studies & Communication, 7(24), 11-38. [In Persian]
    • Shadmani, Alishah, R. (2016). “The role of virtual networks in the use of cultural goods among senior communication students of Islamic Azad University”. Master's thesis in the field of social sciences - social communication sciences. Faculty of Communication Sciences and Media Studies, Islamic Azad University, Central Tehran Branch. [In Persian]
    • Vinkler, P. (2010). “The evaluation of research by scientometric indicators”. Oxford: Chandos Publishing.
    • Yazdani K, Nejat S, Rahimi-Movaghar A, Ghalichee L and Khalili M. (2015). “Scientometrics: Review of Concepts, Applications, and Indicators”. Irje, 10 (4), 78-88. )In Persian(